Nationalpark Hainich

Het Nationalpark Hainich tussen Eisenach, Mühlhausen en Bad Langensalza is het enige nationale park van Thüringen en een stuk UNESCO-werelderfgoed (natuur) midden in Duitsland. Op voormalig militair terrein groeit weer een oerwoud van beuken, essen, esdoorns en linden. Beroemd is het boomkroonpad bij de Thiemsburg, waar je over de boomtoppen wandelt. Daarbij komen wilde katten, voorjaarsbloeiers en stille wandelroutes – een uitstapje dat even de moeite waard is voor gezinnen als voor natuurliefhebbers.

Geschiedenis: van verboden gebied tot werelderfgoed

Dat de Hainich er nu zo oorspronkelijk uitziet, dankt hij paradoxaal genoeg aan het leger. Grote delen van het bos waren tientallen jaren oefenterrein, gebruikt door Sovjettroepen, de NVA en tot slot de Bundeswehr. Bosbouw vond er nauwelijks plaats en burgers hadden geen toegang. Na de val van de Muur greep Thüringen zijn kans: op 31 december 1997 werd het nationale park opgericht.

Het park is ongeveer 75 vierkante kilometer groot en ligt in het zuiden van de Hainich, het grootste aaneengesloten loofbosgebied van Duitsland. Zo’n 50 vierkante kilometer vormt het grootste loofbos van het land waar geen gebruik meer plaatsvindt. Sinds 2009 blijft ongeveer driekwart van het park volledig aan zichzelf overgelaten.

Op 25 juni 2011 nam de UNESCO de Hainich op in het werelderfgoed “Oude beukenwouden en beukenoerwouden van de Karpaten en andere regio’s van Europa” – samen met andere Duitse beukenbosgebieden zoals de Kellerwald en Jasmund.

Wat je er ziet

Boomkroonpad (Baumkronenpfad): het in 2005 geopende pad was het tweede van zijn soort in Duitsland. Tegenwoordig voert het in twee lussen over 540 meter door de boomkronen, waarbij het stijgt van 10 tot 24 meter hoogte. In het midden torent een 44 meter hoge boomtoren op, van waaruit je bij helder weer ver over de Hainich en het Thüringer Becken kijkt. Infoborden leggen uit welke dieren in de kronen leven en hoe onderzoekers van de Universiteit van Göttingen hier werken.

Nationalparkzentrum Thiemsburg: direct naast het pad toont de “Hainichwelt” de leefgebieden van het oerwoud. Voor kinderen zijn er de wortelgrot en de gratis avonturenwildernis “Im Reich des Fagati”.

Wildkattendorp Hütscheroda: in het westen van het park kun je de schuwe Europese wilde kat in een kijkverblijf bekijken; sinds 2019 leven er ook twee lynxen. Aan het Wildkatzenpfad ligt het uitkijkplatform Hainichblick.

Oerwoud en soortenrijkdom: naast de rode beuk groeien hier essen, esdoorns, linden en de zeldzame elsbes. In het voorjaar bedekken bleke narcissen (Märzenbecher), leverbloempjes en bosanemonen de bosbodem. Ook 15 vleermuissoorten, zeven spechtensoorten en meer dan 500 in hout levende keversoorten zijn aangetoond.

Tickets en openingstijden

Het nationale park zelf is vrij toegankelijk. Voor boomkroonpad en Nationalparkzentrum geldt:

• April tot en met oktober: dagelijks 10.00 tot 19.00 uur, in oktober laatste toegang 1,5 uur voor sluitingstijd
• November: dagelijks 10.00 tot 16.00 uur (afhankelijk van het weer)
• December en januari: donderdag tot en met zondag en op feestdagen en in de Thuringse schoolvakanties 10.00 tot 16.00 uur
• Februari 10.00 tot 16.00 uur, maart dagelijks 10.00 tot 18.00 uur; op 24 en 31 december en op 1 januari gesloten

Prijzen boomkroonpad inclusief belevingswerelden: volwassenen € 13,50, met korting € 11,50, scholieren en studenten vanaf 18 jaar € 7,50, kinderen van 7 tot 17 jaar € 6,50, gezinnen € 35, kinderen onder 7 gratis. Van 5 oktober 2026 tot 30 juni 2027 komt daar een toeslag van € 0,50 per persoon bovenop. Met online tickets sla je de rij aan de kassa over. Het Welterbeticket combineert Wartburg, wildkattendorp, boomkroonpad en drie dagen Hainichbus.

Bij storm, onweer of gladheid kan het pad op korte termijn sluiten; het Nationalparkzentrum blijft dan open.

Bereikbaarheid en parkeren

Met trein en bus: Eisenach ligt aan ICE- en IC-lijnen, regionale treinen stoppen in Bad Langensalza en Mühlhausen. De Hainichbus (lijn 150) verbindt dagelijks Eisenach en Bad Langensalza en stopt direct bij de wandelparkeerplaats Thiemsburg. Lijn 154 rijdt op werkdagen als belbus van Mühlhausen naar de Thiemsburg, in het weekend volgens dienstregeling. Overnachtende gasten in Bad Langensalza reizen met de Kurkarte gratis met de Hainichbus.

Met de auto: de wandelparkeerplaatsen rond het park zijn bewegwijzerd. Bij het boomkroonpad is een grote parkeerplaats met laadpaal voor elektrische auto’s. Adres voor de navigatie: Thiemsburg 1, 99991 Unstrut-Hainich.

Met kinderen, hond en toegankelijkheid

Voor gezinnen is de Hainich ideaal: avonturenspeeltuin, wortelgrot, sprookjes-natuurpad en wilde katten zorgen voor afwisseling. In het sanitaire gebouw zijn verschoonruimtes. Een lift brengt rolstoelen en kinderwagens naar het boomkroonpad; het pad bovenin is volledig toegankelijk. Alleen de uitkijktoren is uitsluitend via trappen te bereiken.

In het nationale park mogen honden aangelijnd mee, maar op het boomkroonpad niet. Aan de voet van het pad staan afsluitbare hondenboxen met water klaar. Blijf op de paden; vuur maken en kamperen zijn verboden.

Tijdsplanning: voor pad en belevingswerelden moet je twee tot drie uur uittrekken. Vanaf de Thiemsburg beginnen vier rondwandelroutes, in het hele park zijn het er 20.

Beste reistijd: in april en mei bloeien de voorjaarsbloemen, voordat het bladerdak sluit. In oktober gloeit het beukenbos in goud en koper.

In de buurt

• Wartburg in Eisenach: UNESCO-werelderfgoed en Lutherplek, goed te combineren met de Hainichbus.
• Bad Langensalza: kuurstad met Japanse tuin en rozentuin.
• Mühlhausen: middeleeuwse oude stad met stadsmuur en Marienkirche.
• Opfermoor Niederdorla: Germaans heiligdom bij het geografische middelpunt van Duitsland.