Nationalpark Sächsische Schweiz

Het Nationaal Park Saksisch Zwitserland (Saksisch Zwitserland) bij Bad Schandau is een van de indrukwekkendste natuurlandschappen van Duitsland: tafelbergen, rotsnaalden, diepe kloven en bossen langs de Elbe, doorsneden door honderden kilometers wandelpaden. Beroemde bestemmingen als Bastei, Schrammsteine, Kuhstall en Großer Winterberg liggen hier, en aan de Tsjechische kant zet het landschap zich voort in het Nationalpark Böhmische Schweiz. Of je nu een dagtocht, een klimtocht of een meerdaagse tocht plant – het Elbsandsteingebirge is in elk seizoen de moeite waard.

Het nationale park in het kort

Het nationale park werd op 1 oktober 1990 opgericht – nog op besluit van de laatste DDR-regering – en op 28 april 1991 officieel geopend. Het beslaat ongeveer 93,5 vierkante kilometer en bestaat uit twee gescheiden delen:

• Vordere Sächsische Schweiz met Bastei, Lilienstein en Polenztal
• Hintere Sächsische Schweiz met Schrammsteine, Affensteine, Großer Zschand en de Großer Winterberg (556 m)

Ongeveer 400 kilometer gemarkeerde wandelpaden en zo’n 50 kilometer fietsroutes ontsluiten het gebied. Per jaar komen er ongeveer 1,7 miljoen bezoekers, alleen al de Bastei telt er zo’n 1,5 miljoen. Wie rust zoekt, vindt die in de Hintere Sächsische Schweiz.

Hoogtepunten in het nationale park

• Bastei: het beroemdste uitkijkpunt met de Basteibrücke hoog boven de Elbe.
• Schrammsteine: een grillige rotsgroep met spectaculair uitzicht, bereikbaar via Stiegen (rotstrappen) en ladders – vaste tred vereist.
• Kuhstall: een grote natuurlijke rotspoort aan de Neuer Wildenstein; via de “Himmelsleiter” (hemelsladder) ga je verder omhoog.
• Großer Winterberg: het hoogste punt in het nationale park, met berghut-restaurant.
• Kirnitzschtal: een groen dal dat je vanuit Bad Schandau gemakkelijk bereikt met de historische Kirnitzschtalbahn (tram).

NationalparkZentrum in Bad Schandau

Een goed beginpunt is het NationalparkZentrum aan de Dresdner Straße 2 b in Bad Schandau. De tentoonstelling legt in zeven thema’s uit hoe het zandsteengebergte is ontstaan, welke dieren en planten hier leven en hoe de mens het landschap heeft gevormd – met modellen, films en doe-stations. Buiten is een speeltuin.

Openingstijden en entree:

• April tot en met oktober: dagelijks 9.00–17.00 uur
• November tot en met december en februari tot en met maart: dinsdag tot en met zondag 9.00–17.00 uur, maandag gesloten
• Januari en op 24 december gesloten
• Entree: volwassenen € 4, met korting € 3, kinderen gratis, gezinnen € 8,50; met gastenkaart € 1 korting

Het huis is toegankelijk met lift en rolstoelgeschikt toilet. Reken op ongeveer anderhalf uur. De infotelefoon (035022 50240) informeert dagelijks van 9.00 tot 17.00 uur ook over afgesloten paden.

Regels, aandachtspunten en tips

In het nationale park geldt: blijf op de gemarkeerde paden, klimmen mag alleen volgens de Saksische klimregels, en buiten overnachten (“Boofen”) is alleen toegestaan op daartoe aangewezen plekken. De details staan op de website van het parkbeheer. Voor klimsporters is de regio een mekka: er zijn meer dan 1.100 klimtoppen met meer dan 15.000 routes; enkele toppen zijn tijdens het broedseizoen van vogels gesloten.

In juli 2022 sloeg een grote bosbrand vanaf de Boheemse kant over naar het nationale park. Sindsdien en na stormschade komt het steeds weer tot afgesloten paden en opruimwerkzaamheden – in 2026 bijvoorbeeld tussen Rathen en Hohnstein. Controleer vóór je tocht de padenservice van het parkbeheer.

Met kinderen

Voor gezinnen is het NationalparkZentrum een ideale start – vooral op regenachtige dagen. Kinderen kunnen bij de stations experimenteren, films kijken en zich buiten op de speeltuin uitleven; kinderen betalen geen entree. Voor de eerste wandelingen zijn korte tochten geschikt, zoals de weg naar de Kuhstall of de uitkijkpunten rond de Bastei. De Stiegen bij de Schrammsteine met ladders en ijzeren handgrepen zijn daarentegen alleen iets voor oudere kinderen zonder hoogtevrees. Een belevenis op zich is de rit met de Kirnitzschtalbahn.

Wandeltips

• Begin vroeg, vooral in het weekend – dan vind je nog parkeerplaatsen en heb je de uitzichten bijna voor jezelf.
• Stevige schoenen met een goed profiel zijn belangrijk, want zandsteentreden kunnen nat en glad zijn.
• Neem genoeg water mee: niet langs elk pad is een plek om iets te eten of drinken.
• Plan lineaire wandelingen met bus, trein of Elbe-veerponten, in plaats van terug naar je auto te moeten lopen.

Bereikbaarheid

• Met de trein: de S-Bahn verbindt Dresden met Kurort Rathen, Königstein en Bad Schandau. Vanuit Bad Schandau rijden bussen en de Kirnitzschtalbahn dieper het gebergte in.
• Met de auto: via Pirna het Elbedal in; wandelparkeerplaatsen zijn op mooie weekenden snel vol. Met bus en trein ben je vaak flexibeler, vooral bij lineaire wandelingen.

Beste reistijd

Voorjaar en herfst zijn ideaal: aangename temperaturen, helder zicht in de verte en minder bezoekers dan in de hoogzomer. In de herfst kleuren de loofbossen, in de winter wordt het stil en vaak besneeuwd – dan zijn stevige schoenen en voorzichtigheid op bevroren Stiegen een must.