Schnoor

De Schnoor in Bremen is de oudste bewaarde woonwijk van de Hanzestad: een kluwen van smalle steegjes, keitjes en piepkleine puntgeveltjes tussen dom en Wezer. Wie Bremen bezoekt, belandt hier vroeg of laat, want nauwelijks een andere plek in Noord-Duitsland laat zo mooi zien hoe vissers, schippers en ambachtslieden vroeger op een kleine ruimte leefden. Tegenwoordig nodigen goudsmeden, galeries, cafés en kleine musea uit tot een wandeling, en de wijk is helemaal autovrij.

Geschiedenis: van touwslagerswijk tot monument

De naam komt van het Nederduitse woord voor snoer. Hier werden vroeger touwen en kabels gedraaid, en de dicht aaneengeregen huisjes doen nog altijd denken aan kralen aan een ketting. Schriftelijk wordt de wijk al in de 13e eeuw genoemd. Toen stroomde de Balge, een zijarm van de Wezer, direct langs de wijk – een ideale plek voor riviervissers en bootslieden. Later werd de waterloop gedempt; alleen straatnamen herinneren er nog aan.

In de 20e eeuw raakte de Schnoor in verval, en in de jaren vijftig moest hij zelfs wijken voor bank- en verzekeringsgebouwen. Monumentenzorgers en bewoners verzetten zich met succes: sinds 1959 beschermt een instandhoudingsverordening het ensemble, waarna het grondig werd gerenoveerd. Tegenwoordig staan meer dan 100 woon- en ambachtshuizen onder monumentenzorg.

Wat je in de Schnoor ziet

• Haus Schnoor 15: het vakwerkhuis draagt het jaartal 1402 en is een van de oudste gebouwen van de wijk.
• Wüstestätte: het pleintje bleef na een brand in 1659 onbebouwd – nu een leuke fotoplek.
• Stavendamm en Hinter der Holzpforte: hier vind je het schipperhuis uit 1630 en het beeld van het Bremer volksfiguur Heini Holtenbeen.
• Katzengang: zo smal dat je met uitgestrekte armen beide huismuren raakt.
• St. Johann: de gotische baksteenkerk is het laatste overblijfsel van een franciscanenklooster uit de 14e eeuw.
• Bremer Geschichtenhaus: in het voormalige St.-Jakobus-pakhuis vertellen verklede acteurs de stadsgeschiedenis van Bremen.

Wie van zoet houdt, loopt even binnen bij de Bremer Bonbon Manufaktur aan de Marterburg, waar je kunt toekijken hoe snoepjes worden gekookt. In de restaurants staan Bremer klassiekers als labskaus, knipp of in de winter boerenkool op de kaart.

Tips voor je bezoek

De wijk is altijd vrij toegankelijk en de toegang kost niets. Voor een gezellige wandeling heb je 45 tot 90 minuten nodig, met een cafépauze en een museum eerder twee uur. Het rustigst is het 's ochtends en vroeg in de avond, als de lantaarns aangaan en de steegjes bijna leeg zijn. Veel winkels zijn van april tot en met december ook op zondag open. Bremer Touristik biedt rondleidingen aan, waaronder de Schnoorbummel en een nachtelijke wandeling door de wijk.

De keitjes en de smalle doorgangen zijn met rolstoel of kinderwagen op sommige plekken lastig; de hoofdsteeg Schnoor is het best berijdbaar. Kinderen vinden de piepkleine huisjes en de snoepkeuken geweldig.

Bereikbaarheid en parkeren

De Schnoor ligt midden in de oude binnenstad, zo'n tien minuten lopen van de Marktplatz. De dichtstbijzijnde halte is Domsheide (tramlijnen 2, 3, 4, 6 en 8, buslijnen 24 en 25, 's nachts N3, N4 en N5). Met de auto parkeer je het best in een van de parkeergarages in het centrum, want in de wijk zelf zijn geen parkeerplaatsen.

In de buurt

• Marktplatz met raadhuis en Roland – UNESCO-werelderfgoed, een paar minuten lopen
• St.-Petri-Dom – direct bij de Domsheide
• Böttcherstraße – expressionistisch straatje tussen Marktplatz en Wezer
• Schlachte – promenade langs de Wezer met biertuinen en aanlegsteigers
• Kunsthalle Bremen – aan de Wall, ruim tien minuten lopen