Bremer Stadtmusikanten

De Bremer Stadtmusikanten van Gerhard Marcks zijn het bekendste fotomotief van Bremen: ezel, hond, kat en haan staan als bronzen groep aan de westzijde van het raadhuis, een paar stappen van de Marktplatz. Al tientallen jaren komen bezoekers uit de hele wereld hierheen om de blinkend gepoetste voorpoten van de ezel vast te pakken. Een bezoek kost niets, duurt maar enkele minuten en past in elke wandeling door de oude binnenstad van Bremen.

Geschiedenis van het beeld

Het sprookje van de gebroeders Grimm vertelt over vier afgedankte dieren die naar Bremen trekken om er stadsmuzikanten te worden – aangekomen zijn ze, zoals bekend, nooit. Bremen heeft ze toch allang geadopteerd. Beeldhouwer Gerhard Marcks maakte de beeldengroep begin jaren vijftig; op 30 september 1953 werd ze geplaatst, aanvankelijk alleen op proef. De Bremers sloten de dieren zo in hun hart dat de stad het brons in 1955 officieel kocht. Nu is het een beschermd monument en is het silhouet uitgegroeid tot het officieuze logo van de stad.

Andere afgietsels van de groep staan onder meer in het Busch-Reisinger Museum van Harvard University in de VS – een teken van hoe ver de dieren uit Bremen gereisd zijn. Volgens het stadsportaal bremen.de zijn er zelfs replica's in Riga, Keulen en in het Japanse Kawasaki. Het origineel voor het raadhuis blijft de plek waar bijna elk bezoek aan Bremen begint.

Wat je er ziet

Met een hoogte van zo'n twee meter is het beeld kleiner dan veel mensen verwachten. Marcks modelleerde de dieren bewust eenvoudig en hoekig, zonder schattige details: de haan rekt zich helemaal bovenaan uit, daaronder kat en hond, en onderaan draagt de geduldige ezel de hele last.

Het meest opvallend zijn de goudglanzende voorpoten van de ezel, die duidelijk afsteken tegen het donkergroene patina. Dat komt door een gebruik: wie beide voorpoten vastpakt, krijgt een wens vervuld. Pak je maar één poot, dan verraadt dat volgens de Bremers een nieuweling – naar het gezegde dat hier “de ene ezel de andere de hand geeft”.

Tips voor je bezoek

• Vroeg komen: overdag staan er vaak kleine rijen voor een aandenkenfoto. In de ochtend of de avond heb je de dieren bijna voor jezelf.
• Het blauwe uur: ’s avonds is het beeld verlicht, met het bakstenen raadhuis en de Liebfrauenkirche op de achtergrond.
• Met kinderen: het beeld is een perfecte aanleiding om het sprookje te vertellen. Meer afbeeldingen van de stadsmuzikanten vind je onder meer in de Böttcherstraße en in de Schnoor.
• Toegankelijkheid: het plein is vlak bestraat en goed bereikbaar, de figuren staan wel op een hoge sokkel.

Het beeld is altijd vrij toegankelijk; je betaalt geen entree.

Bereikbaarheid en parkeren

Vanaf het Hauptbahnhof (centraal station) loop je ongeveer een kwartier door het centrum. Sneller gaat het met de tram tot de halte Domsheide, vandaar is het nog maar een paar meter. Lijn 6 verbindt ook de luchthaven rechtstreeks met het centrum. Met de auto parkeer je in een van de parkeergarages in het centrum; de oude binnenstad rond de Marktplatz is grotendeels autovrij.

In de buurt

De Stadtmusikanten staan midden in het hart van Bremen. Vlakbij liggen het raadhuis en de Roland, die samen tot het UNESCO-werelderfgoed horen, en verder de St.-Petri-Dom, de Böttcherstraße met haar baksteenarchitectuur en de wirwar van steegjes in de wijk Schnoor. Naar de Schlachte aan de Weser is het slechts een paar minuten.