Neues Museum

Het Neues Museum in Berlijn op het Museumsinsel (Museumeiland) is de thuishaven van de wereldberoemde buste van Nefertiti. Naast het Egyptisch Museum toont het gebouw het Museum für Vor- und Frühgeschichte (museum voor voor- en vroege geschiedenis) met de Berliner Goldhut en de vondsten van Heinrich Schliemann uit Troje. Minstens zo indrukwekkend is het gebouw zelf: David Chipperfield heeft de oorlogsruïne zo zorgvuldig herbouwd dat littekens en nieuwbouw samensmelten tot één beleving. Voor veel mensen is het het mooiste museum van Berlijn.

Geschiedenis: Stüler, oorlog en Chipperfield

Koning Frederik Willem IV liet het museum bouwen naar plannen van Friedrich August Stüler; de bouw begon in 1841 en het ging open in 1855. Het was een van de eerste gebouwen waarin industriële bouwtechnieken zoals ijzerconstructies op grote schaal werden toegepast – daarom geldt het nu ook als een baken van de ingenieursbouwkunst.

In de Tweede Wereldoorlog brandde in november 1943 het grote trappenhuis uit, en in 1945 verwoestten bommen de noordwestelijke vleugel. Tientallen jaren stond het gebouw als ruïne in Oost-Berlijn. Pas van 1999 tot 2009 herbouwde de Britse architect David Chipperfield het museum. Hij vulde ontbrekende delen aan in sobere moderne vormen en liet bewaard gebleven wandschilderingen, kogelgaten en brandsporen zichtbaar. Op 16 oktober 2009 ging het gebouw weer open. In 2011 kreeg Chipperfield ervoor de Mies van der Rohe-prijs, de belangrijkste architectuurprijs van Europa. Samen met de andere gebouwen op het Museumsinsel hoort het Neues Museum bij het UNESCO-werelderfgoed.

Wat je er ziet

• Buste van Nefertiti (rond 1340 v.Chr.) in de Nordkuppelsaal (noordkoepelzaal) – het waarschijnlijk beroemdste kunstwerk van Berlijn
• Berliner Goldhut, een ceremoniële hoed van bladgoud uit de bronstijd (1000–800 v.Chr.)
• Schliemanns Troje-collectie op de ingangsverdieping
• Xantener Knabe, een Romeins bronzen beeld
• Het grote trappenhuis van Chipperfield en de bewaard gebleven zalen met negentiende-eeuwse wandschilderingen

In de binnenhof met het glazen dak en in de koepelzalen zie je het best hoe oude en nieuwe bouwsubstantie in elkaar grijpen. Neem de tijd voor de ruimtes zelf en niet alleen voor de vitrines.

De buste van Nefertiti werd in 1912 gevonden bij Duitse opgravingen onder leiding van Ludwig Borchardt in Amarna in Midden-Egypte. Ze toont de hoofdvrouw van farao Achnaton en is opmerkelijk goed bewaard – alleen het linkeroog ontbreekt. Egypte eist haar al lang terug; het debat daarover hoort tegenwoordig bij een museumbezoek. In de Nordkuppelsaal staat ze alleen in een vitrine, zodat je haar van alle kanten kunt bekijken. Reken er vooral in het weekend op dat zich er kleine groepjes vormen – een paar minuten geduld loont.

Ook buiten de topstukken valt er veel te ontdekken: papyri, sarcofagen en gebruiksvoorwerpen uit het oude Egypte, vondsten van de steentijd tot de middeleeuwen en voorwerpen uit de Grieks-Romeinse wereld vertellen samen een geschiedenis van de mensheid over vele duizenden jaren.

Bezoek en tijdsplanning

Voor een rondgang langs de hoogtepunten heb je ongeveer twee uur nodig, voor alle verdiepingen eerder vier. In 2019 kwamen er circa 828.000 bezoekers, waarmee het Neues Museum het drukst bezochte gebouw van de Staatliche Museen was. Het is meestal het rustigst in de ochtend vlak na opening en op doordeweekse dagen buiten de schoolvakanties. Wil je meerdere musea op het Museumsinsel zien, plan dan niet meer dan twee musea op één dag.

Tickets en openingstijden

Het museum is dinsdag tot en met zondag van 10.00 tot 18.00 uur geopend; maandag is de rustdag. Van 15 tot en met 17 maart 2027 is het gebouw wegens onderhoud dicht. Het dagticket kost € 14, met korting € 7. Kinderen en jongeren onder 18 jaar betalen niets, maar hebben wel een gratis ticket nodig van de kassa of uit de webshop. Voordelig is het Bereichsticket Museumsinsel voor € 24 (met korting € 12), dat op dezelfde dag geldt voor alle gebouwen op het eiland. Voor drie dagen en veel Berlijnse musea is er de Museumspass Berlin voor € 32, maar die geldt alleen voor de vaste collecties. Het gewone dagticket geldt de hele dag zonder vast tijdvak; bij grote speciale tentoonstellingen kunnen tijdvakken nodig zijn. Gegevens van oktober 2026.

Bereikbaarheid en toegankelijkheid

De ingang ligt in de James-Simon-Galerie, het moderne bezoekerscentrum van het Museumsinsel aan de Bodestraße, waar je ook de kassa en garderobe vindt. Met de U5 rijd je tot Museumsinsel, met de S-Bahn tot Hackescher Markt of Friedrichstraße, met de tram tot Am Kupfergraben. Vanaf het centraal station ben je met de S-Bahn in een paar minuten bij de Friedrichstraße of de Hackescher Markt; vandaar loop je nog zo'n tien minuten over de bruggen over de Spree naar het eiland. Parkeerplaatsen zijn in de omgeving schaars, dus met bus en trein reis je een stuk ontspannener. Het museum is volledig toegankelijk voor rolstoelen.

Met kinderen: mummies, doodskisten en godenbeelden in het Egyptisch Museum fascineren ook jongere bezoekers, en voor iedereen onder 18 is de entree gratis. Met kleine kinderen kun je beter een kortere route kiezen met Nefertiti, de Goldhut en de mummies.

In de buurt

• Altes Museum en Alte Nationalgalerie direct ernaast op het Museumsinsel
• Berliner Dom met koepelbeklimming aan de Lustgarten
• Humboldt Forum in het herbouwde Berliner Schloss aan de overkant
• Hackescher Markt met binnenhoven, cafés en restaurants