Lübecker Rathaus

Het Lübecker Rathaus (stadhuis) aan de Markt is een van de grootste middeleeuwse stadhuizen van Duitsland en een van de bekendste bouwwerken van de baksteengotiek. Al bijna acht eeuwen wordt de Hanzestad van hieruit bestuurd; nu vergaderen burgemeester en gemeenteraad in hetzelfde gebouwencomplex waar ooit de raadsheren van de “Koningin van de Hanze” politiek bedreven voor het hele Oostzeegebied. Wie de oude stad bezoekt, kan nauwelijks om dit ensemble van schildmuren, torentjes en renaissanceloggia heen.

Geschiedenis: van Lohhaus tot machtscentrum van de Hanze

Al in 1225/26 wordt een eerste stadhuis genoemd, het zogeheten Lohhaus. Omstreeks 1240 ontstond de kern van het huidige gebouw als een groep van drie huizen met gevels. Na een brand in 1251 werd gotisch verbouwd, en de markante schildmuren groeiden de hoogte in: gevels die boven het dak uitsteken en vooral moesten imponeren. Zijn huidige vorm met drie torens kreeg de oude schildmuur omstreeks 1435.

Beetje bij beetje kwamen er meer vleugels bij: het Lange Haus tussen Markt en de voormalige Heumarkt (na 1298), het Neue Gemach en vanaf 1483 het kanselarijgebouw aan de Breite Straße. In de renaissance kreeg het stadhuis zijn lichte zandstenen loggia (1570–1572) en in 1594 de prachtige buitentrap aan de Breite Straße, die nu als replica bewaard is. In de 19e eeuw werd sterk historiserend verbouwd; bij het bombardement van 29 maart 1942 ging de beroemde Kriegsstube met haar lambrisering verloren.

Wat je er ziet

• De schildmuur aan de Markt: donker geglazuurde bakstenen, groene torenspitsen en grote ronde openingen. Die “windgaten” moeten de winddruk op de vrijstaande wand verminderen.
• De renaissanceloggia: wit gepleisterd, met granieten zuilen en rijk zandsteenwerk van Vlaamse beeldhouwers: een mooi contrast met het gotische baksteen.
• De buitentrap in de Breite Straße: hier ligt ook de hoofdingang. Kijk goed naar de rijk versierde erker erboven.
• Audiëntiezaal: de voormalige rechtszaal met rococo-inrichting en tien allegorische schilderijen van Stefano Torelli (1754–1761). Opmerkelijk: de twee deuren zijn niet even hoog.
• Bürgerschaftssaal: neogotische zaal uit 1891 met wandschilderingen van Max Friedrich Koch, waar nog steeds de gemeenteraad vergadert.

Onder het stadhuis ligt de historische Ratskeller, die als restaurant wordt geëxploiteerd en vanaf de Markt toegankelijk is.

Rondleidingen en bezichtiging

De buitenkant, de loggia en de Markt zijn altijd vrij toegankelijk. De binnenruimtes zie je alleen tijdens een rondleiding door het stadhuis. Volgens de ADAC zijn die van maandag tot en met vrijdag meerdere keren per dag en op zaterdag één keer, maar alleen als er geen vergaderingen of evenementen zijn. Omdat er geen vast online ticket is, vraag je de actuele tijden en het tarief het best vooraf na bij de Tourist-Information Lübeck aan het Holstentorplatz. Daar kun je ook een combinatietour van stadswandeling en stadhuis boeken (alleen in het Duits). Voor de buitenkant heb je 20–30 minuten nodig, met rondleiding plan je ruim een uur.

Bereikbaarheid en parkeren

Vanaf het centraal station van Lübeck loop je ongeveer 15 minuten over de Puppenbrücke en langs de Holstentor naar het stadseiland. Vanuit Hamburg rijden regelmatig regionale treinen, het Deutschlandticket is geldig. Met de auto parkeer je het best in een van de parkeergarages aan de rand van de oude stad en loop je verder; het eiland is nauw en deels verkeersluw.

Tips

• Voor het beste fotomotief ga je op de zuidwesthoek van de Markt staan: dan heb je schildmuur, Langes Haus en loggia in één beeld.
• Nog spectaculairder is het uitzicht van boven: vanaf het uitkijkplatform van de Petrikirche zie je het hele daklandschap van het stadhuis.
• In de advent staat op de Markt een van de Lübeckse kerstmarkten direct voor deze decorstukken.

In de buurt

• St. Marien: de moederkerk van de baksteengotiek grenst direct aan het stadhuis.
• Café Niederegger: het stamhuis van het marsepein ligt tegenover in de Breite Straße.
• Petrikirche: uitkijkplatform met lift, een paar minuten lopen.
• Holstentor: het symbool van de stad bereik je in ongeveer tien minuten te voet.

Kerstmarkt 2026

Rond het stadhuis en op de Schrangen staat van 23 november tot en met 30 december 2026 de traditionele Lübecker kerstmarkt, voor het eerst in 1648 in documenten genoemd. Vlakbij liggen het Märchenwald (sprookjesbos) bij de Marienkirche (23 november tot en met 30 december) en de Historische Weihnachtsmarkt (23 november tot en met 23 december). De openingstijden voor 2026 zijn nog niet bekendgemaakt. Meer daarover lees je in onze gids Kerstmarkt Lübeck 2026.