Schloss Lichtenstein

Schloss Lichtenstein bij Lichtenstein-Honau op de Zwabische Alb geldt als het sprookjeskasteel van Württemberg: op een smalle rots aan de rand van de Alb, zo'n 250 meter boven het Echaztal, rijzen toren, kantelen en erkers de lucht in. Het werd in de 19e eeuw gebouwd, geïnspireerd door een roman, en is tot op heden eigendom van de hertogen van Urach. Een bezoek loont vanwege de spectaculaire ligging, de rondleiding door de rijk beschilderde vertrekken en de wandelroutes eromheen.

Geschiedenis: van ridderroman tot sprookjeskasteel

Op de rots boven Honau stond al in de middeleeuwen een burcht. Het oudere complex van de heren van Lichtenstein, nu de ruïne Alt-Lichtenstein op zo'n 500 meter afstand, werd eind 14e eeuw door de Reutlingers verwoest. Rond 1390 bouwde Württemberg op de rotspilaar een nieuwe burcht, die als bijzonder moeilijk in te nemen gold. In 1567 verloor ze haar rol als hertogelijke zetel, raakte in verval en werd in 1802 tot op de fundamenten afgebroken; in haar plaats kwam een eenvoudig boswachtershuis.

De ommekeer kwam uit de literatuur: Wilhelm Hauffs historische roman ‘Lichtenstein’ (1826) maakte de plek beroemd. Graaf Wilhelm van Württemberg, later de eerste hertog van Urach, kocht het terrein in 1837 van zijn neef, koning Willem I. Naar plannen van architect Carl Alexander Heideloff verrees van 1840 tot 1842 het huidige neogotische slot, waarbij de oude muren tot de tweede verdieping werden ingepast. De inrichting is van de Neurenbergse schilder Eberlein; in 1842 werd het slot in aanwezigheid van de koning ingewijd. Later kwamen er bastions, een gracht, de Gerobau (1899/1900) en de Fürstenbau (1907/08) bij. Sinds 1980 wordt het slot stap voor stap gerestaureerd, met steun van onder meer de Wüstenrot Stiftung en een vriendenvereniging. Eigenaar is nog steeds de familie van de hertogen van Urach, een zijtak van het huis Württemberg.

Wat je er ziet

De slotbinnenplaats met bastions, historische kanonnen en uitzicht op het dal verken je op eigen houtje. De binnenruimtes zijn daarentegen alleen met een rondleiding te bezoeken. De dagelijkse rondleiding duurt ongeveer 30 minuten en vertrekt ongeveer elke 20 minuten. Onderweg zie je:

• de Waffenhalle (wapenhal) op de begane grond
• de slotkapel met glas-in-loodramen uit de late 15e en de 16e eeuw en laatmiddeleeuwse schilderijen
• de Trinkstube (drinkkamer) met houten lambrisering, jachttaferelen en drinkspreuken op de wanden
• Königszimmer, Wappenzimmer en Erkerzimmer (koningskamer, wapenkamer en erkerkamer) op de eerste verdieping
• de Rittersaal (ridderzaal), de grootste en prachtigste ruimte, met beschilderd plafond

Aan het eind ontmoet je in het trappenhuis de ‘Schütze vom Lichtenstein’ (de schutter van Lichtenstein). Buiten neem je de tijd voor het uitzicht: vanaf de brug en de bastions kijk je ver over Honau, Unterhausen en de beboste hellingen van de Alb.

Voor een foto van het slot op zijn rots is een kort uitstapje over de paden rond het complex de moeite waard. Let op: boven het slot geldt een dronesverbod.

Tickets en openingstijden

Gegevens van oktober 2026, van de officiële website:

• April tot en met oktober: dagelijks 9.00–18.00 uur, laatste toegang 17.30 uur
• Maart, november en december: dagelijks 10.00–16.00 uur, laatste toegang 15.30 uur
• Januari en februari: winterpauze, gesloten; ook op 24, 25 en 26 december dicht

De prijzen (sinds januari 2026):

• Slotbinnenplaats: volwassenen € 6, met korting € 5, kinderen (6–16 jaar) € 4
• Rondleiding inclusief slotbinnenplaats: volwassenen € 16, met korting € 14, kinderen € 10

Tickets koop je bij de kassa bij de ingang; online boeken voor individuele bezoekers kan niet. Is een rondleiding vol, dan krijg je een plek in de volgende. Groepen vanaf 15 personen kunnen reserveren. Op zonnige weekenden en in de vakanties kan het druk worden; vroeg op de dag is het rustiger.

Bereikbaarheid en parkeren

Het adres is Schloss Lichtenstein 1, 72805 Lichtenstein. Met de auto bereik je het slot vanuit Reutlingen via de B 312 en de Honauer Steige. De hoofdparkeerplaats ligt direct bij de Schlossschenke en kost € 2 per dag. Vandaar leidt een geplaveid pad van zo'n 250 meter naar het slot. Bij drukte zijn er gratis uitwijkparkeerplaatsen, bijvoorbeeld bij de Aufberg (ongeveer 10 minuten lopen) of de Traifelberg (ongeveer 35 minuten).

Met bus en trein kom je niet tot aan de poort. De dichtstbijzijnde haltes liggen in Unterhausen, Honau en bij de Traifelberg, van waaruit je te voet verdergaat. Op zon- en feestdagen van mei tot en met oktober rijdt de Sonnenalbexpress tussen Reutlingen en Engstingen, met een halte ‘Aufberg’ in de buurt van het slot. Dienstregelingen vind je in de reisinformatie van het vervoersverbond naldo.

Met kinderen, hond en toegankelijkheid

Voor kinderen is het slot met ophaalbrug, kanonnen en torens een echt ridderavontuur, en het spook van het slot, ‘Alfons’, heeft een eigen pagina op de website. Kinderwagens mogen echter niet mee naar binnen. Het slot is niet rolstoeltoegankelijk: de toegang loopt over een houten ophaalbrug, binnen zijn een wenteltrap en treden. Rolstoelen en rollators kun je op de slotbinnenplaats gebruiken; toegankelijke toiletten en een verschoonruimte vind je bij de Schlossschenke.

Honden moeten overal aan de lijn blijven. Mee op de rondleiding mogen ze alleen als je ze de hele tijd draagt. Sinds juni 2026 is op de hele slotbinnenplaats bovendien roken en dampen verboden.

In de buurt

• Burchtruïne Alt-Lichtenstein: de resten van de middeleeuwse voorganger, op maar een paar minuten lopen
• Abenteuerpark Schloss Lichtenstein: klimpark in het bos naast het slot
• Nebelhöhle en Bärenhöhle: twee bekende toeristische grotten in Sonnenbühl, met de auto in enkele minuten bereikbaar
• Tübingen: de universiteitsstad met haar oude binnenstad vol vakwerkhuizen aan de Neckar ligt ongeveer een half uur verderop

Voor een maaltijd ligt de Schlossschenke bij de parkeerplaats voor de hand. Wie de Alb actiever wil beleven, vindt op de website van het slot meerdere wandelroutes vanaf Honau of de Traifelberg.