Spreewald

Het Spreewald in Brandenburg is een uniek rivier- en uiterwaardenlandschap rond Lübbenau en Lübben: de Spree vertakt zich hier tot een netwerk van meer dan 970 kilometer kleine waterlopen (Fließe) en kanalen. Sinds 1991 is de streek UNESCO-biosfeerreservaat. Met de Kahn (platte houten roeiboot) door elzenbossen glijden, in Lehde houten huizen aan het water bewonderen, Spreewaldkomkommers proeven – dat maakt het Spreewald tot een van de populairste uitjes in Oost-Duitsland, op nog geen uur van Berlijn.

Landschap en geschiedenis

Het Spreewald ontstond in de laatste ijstijd als vlak laagland. Het bestaat uit het grotere Oberspreewald in het zuiden en het kleinere Unterspreewald in het noorden; beide komen bij Lübben samen. In het biosfeerreservaat van ongeveer 475 vierkante kilometer leven zo'n 18.000 dier- en plantensoorten – en ongeveer 50.000 mensen.

De streek is gevormd door de Sorben, ook Wenden genoemd, wier taal je tot op de dag van vandaag op tweetalige plaatsnaamborden ziet. Bekend gemaakt werd het Spreewald door Theodor Fontane, die er in 1859 over schreef; georganiseerde Kahntochten voor gasten bestaan sinds 1882. Tegenwoordig komen er elk jaar zo'n een miljoen bezoekers. Een detail waar iedereen van houdt: in het dorp Lehde wordt de post van april tot en met oktober per Kahn bezorgd.

En dan is er nog de Spreewaldkomkommer: de naam “Spreewald” is voor regionale levensmiddelen als beschermde geografische aanduiding van de EU geregistreerd.

Wat je moet beleven

• Kahntocht vanaf Lübbenau: de klassieker. Vaarders duwen de platte houten Kähne met lange stokken door de waterlopen – helemaal zonder motor.
• Lehde: het dorpje met zijn houten huizen direct aan het water is het doel van de meeste Kahntochten. Hier ligt ook het Freilandmuseum Lehde (openluchtmuseum) met historische boerderijen.
• Peddelen: met kajak of kano ben je flexibel en kom je ook in rustigere waterlopen buiten de grote routes. De verhuurpunten in Lübbenau gaan in het seizoen meestal rond 9.00 uur open; voor twee uur betaal je ongeveer € 16 tot 22.
• Fietsen: de Gurkenradweg (komkommerfietsroute) voert over zo'n 260 kilometer door de streek.
• Wandelen: van Lübbenau naar Lehde loopt een vlak, bewegwijzerd pad van ongeveer 2,6 kilometer.

Kahntochten: prijzen en tijden

Bij de Großer Spreewaldhafen in Lübbenau vertrekt de Kahnfährgenossenschaft doorlopend – er is geen vaste dienstregeling, de Kähne varen af zodra ze vol zijn. Gegevens van oktober 2026 (prijzen van de haven, kinderen van 4 tot en met 11 jaar met korting):

• 2 uur korte tocht Lehde: € 17, kinderen € 9; april tot en met oktober, vertrek vanaf 11.00 uur
• 3 uur rondvaart Lehde: € 20, kinderen € 11
• 5,5 uur grote sluizentocht: € 28, kinderen € 16; dagelijks van april tot en met oktober, vertrek 10.30 uur, reserveren aanbevolen
• Zomeravond-Kahntocht: € 21, kinderen € 12; half mei tot half september

Wie meer tijd heeft, boekt een van de lange thematochten tussen half mei en half september: op vrijdag de Waldbaden-Kahntocht (6–7 uur, € 36, kinderen € 20) of op dinsdag de grote dagtocht naar het Hochwald (8–9 uur, € 44, kinderen € 25). De zomeravondtocht vertrekt op vier avonden per week, tot eind augustus om 19.30 uur, vanaf september om 18.30 uur. Voor familiefeesten of groepen zijn er bovendien privé-Kähne met eigen vaarder voor twee tot acht uur, die je rechtstreeks bij de haven aanvraagt.

Ook in het winterhalfjaar van november tot en met maart worden Kahntochten aangeboden. Een hoogtepunt in de advent is de Spreewaldweihnacht in Lübbenau en Lehde op het eerste en tweede adventsweekend, in 2026 dus op 28/29 november en 5/6 december.

Honden mogen mee in de Kahn, als je rekening houdt met de andere passagiers.

Bereikbaarheid en parkeren

Met de trein: vanuit Berlijn neem je de RE2 of RE7 en ben je in ongeveer een uur in Lübbenau – stap niet al in Lübben uit. Het Deutschlandticket is geldig. Vanaf station Lübbenau loop je zo'n tien minuten door de oude binnenstad naar de Großer Spreewaldhafen.

Met de auto: vanuit Berlijn via de A13 tot afrit Lübbenau, vanuit Cottbus via de A15. De haven adviseert afrit Boblitz en de toegang via de Dammstraße om het stadsverkeer te omzeilen. Parkeerplaatsen voor personenauto's liggen direct bij de haven, de bussenparkeerplaats ongeveer 800 meter verderop.

Adres Großer Spreewaldhafen: Dammstraße 77a, 03222 Lübbenau/Spreewald.

Tips voor je uitstap

• Kom vroeg: op zomerweekenden lopen de Kähne snel vol, dus het loont om al rond 10.30 uur bij de haven te zijn. Doordeweeks is het rustiger.
• De tocht van 3 uur met een pauze in Lehde is ideaal voor je eerste bezoek; terug kun je ook lopen.
• Met kinderen: Kahntocht, openluchtmuseum en komkommerkraampjes zijn ook voor kinderen leuk. Voor gezinnen is het kindertarief tot en met 11 jaar aantrekkelijk.
• Beste reistijd: van lente tot herfst, als alle tochten varen. In de herfst zijn de Kähne leger en kleuren de bossen langs de waterlopen bont.
• Informatie over de hele streek vind je bij de Tourismusverband Spreewald.